Discussie

Tijdens het Nederlands Film Festival was er op Kasteel Groeneveld in Baarn een discussie waar planologen, landschapsarchitecten en natuurbeschermers aan deel namen. Een verslag van deze bijeenkomst verschijnt hier binnenkort. Op deze pagina vindt u binnenkort ook links naar en discussies over vergelijkbare gebieden in Nederland, zoals in Groningen, Noord Holland en Zeeland, waar ingrijpende plannen op stapel staan. Wilt u zelf een bijdrage leveren aan deze discussie, mail dan uw mening naar info@drsfilm.tv onder vermelding van "forum bijdrage".

  

Werkelijkheid en fictie

In Het Galgenven zien we een botsing tussen cultuur en natuur, boeren en planologen, mensen die streven naar natuurbehoud en zij die nieuwe natuur willen maken. We zien het op het ogenblik in Nederland overal met als meest dramatische voorbeeld de Hedwige polder in Zeeland, waar binnenkort een prachtige polder met de vruchtbare grond van vijftien boeren verloren zal gaan.

 

Fictie en werkelijkheid mengen zich in de film op vaak verassende wijze. Hier volgen enkele citaten van deskundigen en opmerkingen die in Het Galgenven gemaakt worden:

 

Boerennatuur is mij een doorn in het oog. Boerennatuur is hetzelfde als de Amazone platgooien en het resultaat natuur noemen.

Frans Vera

 

Dat ven en die boerderijen langs de rivier, daar maak ik me sterk voor. En ik heb genoeg mensen gesproken die ook tegen die plannen zijn.

Anna Smeets

 

'Het mooiste vind ik de vennen. Ze zijn door mensenhanden gegraven, maar mensenwerk kan een aanwinst zijn voor de natuur. Het water is boordevol leven. Let maar eens op hoeveel insecten er rondvliegen, prachtige libellen zijn er te zien.

Robbert Ouwerkerk

 

Bij Staatsbosbeheer zijn ze van mening dat de natuur zoals het eeuwen geleden was de enige echte natuur is, alleen deze natuur mag bestaan en Staatsbosbeheer doet dan ook alles om deze natuur terug te krijgen.

Stichting Kritisch Bosbeheer

 

Het gebied wordt helemaal afgerasterd zodat die adders een kans krijgen. Het moet hier diervrij worden, behalve die adders natuurlijk. En dan gaan we over een paar jaar kijken of er meer adders gekomen zijn.

Boswachter Robbert

 

Kijk de een zegt, er zitten adders. De ander zegt, er zitten geen adders. Ik interesseer me persoonlijk niet voor adders. Al zijn ze zo groot als een olifant, ik zie ze niet. Ik wil ze niet zien.
Schaapherder Arnold Bemelmans

 

Zonder schaapherders geen heidevelden, of ze moeten onafgebroken machinaal worden afgeplagd. Zonder dijklichamen geen uiterwaarden met hun typische flora en fauna, en ga zo maar door.

Petran Kockelkoren

 

In mijn visie gaat het om 'oernatuur' en wij moeten natuurlijke processen zoveel mogelijk ongestoord te laten verlopen. Om dat te bereiken moet menselijk ingrijpen tot een minimum beperkt worden: 'hands off' luidt het devies.

Robbert Ouwerkerk

 

Ze zetten ons boeren in een verdomhoekje en denken nu: voedsel kunnen we ook uit andere landen laten komen. Dan maken we hier nieuwe natuur. Die boeren hebben toch teveel grond. 

Rob Hilkens

 

Ik erger mij aan de arrogantie van de ontwerpers die zonder zich werkelijk te verdiepen in de bewoners hun artisticiteit willen uitleven in verdomme het land van mijn opa. En of ze nou ontwerpen voor projectontwikkelaars of natuurfanatici, het komt op hetzelfde neer: cultuurhaat!

Willem van Toorn

 

Die natuurbeschermers zijn misschien nog wel erger dan de projectontwikkelaars. Je hebt nu bij Staatsbosbeheer twee stromingen: de grote wildernisdenkers en de soortenjagers.

Anna Smeets

 

Ik ben een rasechte van hier in de buurt en ze krijgen mij niet weg. Voor geen geld van de wereld.

Piet Biermans

 

Het aantrekkelijke van het traditionele landschap is juist gelegen in zijn historische verdichting, neerslag van vele eeuwen natuurwerking en interactie van mens en aarde, meer gegroeid dan gepland en vol tekens en sporen die te raden en te dromen geven. Behoed ons voor de alles regelende, alles plannende, alles calculerende en alles vermenselijkende geest van deze beschaving.

Ton Lemaire

 

Ik probeer met die plannen een compromis te bereiken, door met het nieuwe iets van het oude te behouden. Die boeren gaan vanzelf weg. De mensen zullen er later blij mee zijn.

Hyacint de Beaumont

 

 De Nederlanders hebben niet alleen de oorspronkelijke natuur vernietigd, maar ook elke herinnering daaraan en die vervangen door natuurbeelden die stammen uit de laatste twee eeuwen. Zo leeft bij de gemiddelde Nederlander het misverstand dat heidevelden natuurlijke landschappen zijn, terwijl die zijn ontstaan door roofbouw en overexploitatie. Met het Natuurbeleidsplan is een keerpunt bereikt: vanaf nu wordt de geschiedenis van Nederland stukje bij beetje uitgevlakt. Dat is het probleem met de nieuwe natuur. 'Niets herinnerde er nog aan vroeger. Wie water in een polder liet lopen vernietigt het collectief geheugen.

Frans Vera

 

Beken moeten weer krom, die in de ruilverkaveling recht zijn gemaakt, omdat we moesten produceren. En nu moeten ze weer krom. Misschien wordt over dertig jaar de natuur die ze nu gemaakt hebben wel weer omgeploegd. Zo houden ze ons wel allemaal aan het werk.

Leon Wolters

 

De meeste natuurgebieden in Nederland zijn ontstaan door toedoen van de mens, van de Boschplaat op Terschelling tot de uitgestrekte veenmoerassen in Noordwest Overijssel. Tegelijk is de mens de grootste vernietiger van natuur- en landschapswaarden, zelfs voor natuurdoelen, zoals de tot olifanten opgeblazen adders van de schaapherder laten zien. De mens als schepper en vernietiger. Een fijnzinnige benadering van het cultuurlandschap is nodig, zoals Anna die in de film prachtig vertegenwoordigt.
Frans Vera heeft gelijk dat boerennatuur geen goed begrip is. Maar veel natuur is afhankelijk van zorgzaam boerenwerk. Geen dassen en steenuilen zonder boerenhand, om een paar soorten te noemen. Waar zijn de echte natuurboeren, naast de wildernisprofeten? Van die laatste groep hebben we er in het 'cultuurlandschap Nederland' maar een paar nodig, van de eerste veel meer. En die laten we uitsterven.
Rien van den Berg, landschapsarchitect